15. yüzyıldan kalma yapı, uzun yıllar harap durumda kaldıktan sonra Avrupa Birliği, Yunanistan Kültür Bakanlığı ve Larisa Belediyesi’nin desteğiyle sınırlı da olsa tamamlanan restorasyon süreciyle tekrar can buldu.
14. YÜZYILDAN GÜNÜMÜZE UZANAN BİR MİSTİK HAFIZA
Hasan Baba Tekkesi, 14. yüzyılda Bektaşi dervişleri tarafından kuruldu. Larisa şehri sınırları içindeki Tempi köyünde, Olimpos Dağı’nın eteklerinde, Atina–Selanik otoyolu üzerinde stratejik bir noktada konumlanıyor. Bölge, antik Roma ve Bizans tapınaklarına da ev sahipliği yaparken, Osmanlı döneminde “Bababoğazı” olarak biliniyordu ve yoğun Müslüman – özellikle Bektaşi – nüfus barındırıyordu. 1923 mübadelesi sonrasında bu nüfus Türkiye’ye göç etti; köye ise Anadolu’dan gelen Rum muhacirler yerleştirildi.
HASAN BABA TÜRBESİ VE TEKKE MİMARİSİ
Tekkenin merkezindeki Hasan Baba Türbesi, kare planlı, tek kubbeli yapısı, Kur’an ayetleriyle süslü duvarları ve çiçek motifleriyle dikkat çekiyor. Bu yapı, hem dini işlevi hem de taş işçiliği açısından nadide bir Bektaşi mimarî örneği olarak öne çıkıyor. Yapı sadece bir türbe değil; bir zamanlar kadınların şifa aradığı, çocukların adak adandığı, toplumsal ve manevi hayatın buluşma noktası olan bir merkezdi.
TARİHÎ RESTORASYON, KÜLTÜREL BULUŞMA
Yaklaşık 10 yıl süren restorasyonun ardından, 25 Mayıs 2025’te gerçekleştirilen açılışta hem yerel halk hem de Yunanistan’daki Bektaşi toplulukları bir araya geldi. Açılış haberi, 27 Mayıs’ta X (Twitter) platformunda @Babaishakk adlı kullanıcı tarafından duyuruldu.
Bektaşi Eğitim ve Kültür Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Mahmut Erik Aydın, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Restorasyonda emeği geçen Tempi köyü halkı, Larisa Belediyesi başta olmak üzere tüm Yunanlı dostlarımıza şükranlarımızı arz ederiz. Tempi köyü, Atina–Selanik otoyolu kenarında, Olimpos Tünelleri’nin güney çıkışında olup ulaşımı son derece kolaydır. Türk tur gruplarının da Hasan Baba Tekkesi’ni ziyaret etmeleri, köy halkını ve Bektaşi topluluğunu memnun edeceği gibi, tekkemizin korunmasına da katkı sağlayacaktır.”
BALKANLAR’DA ALEVİ-BEKTAŞİ MİRASI İÇİN YENİ BİR UMUT
Hasan Baba Tekkesi’nin yeniden ziyarete açılması, Osmanlı sonrası Balkan coğrafyasında Alevi-Bektaşi mirasının görünür kılınması ve korunması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, bu tür yapıların sadece restorasyonla değil, kültürel diplomasi, akademik araştırma ve topluluk temelli sahiplenmeyle sürdürülebilir hâle gelmesi gerektiğine dikkat çekiyor.